Abstract


The Struggle of the Great Turkish Sultan Baybars against the Mongols

Çalışmamızın konusu, asıl adı el-Melikü’z-Zâhir Rüknüddîn es-Sâlihî el-Bundukdârî (ö. 676/1277) olan Sultan Baybars’ın Moğol Devletlerinden İlhanlı ve Altın Orda ile arasında vuku bulan mücadele ve münasebetlerinin değerlendirilmesidir. Çalışmamızda ele aldığımız ana problemimiz, Moğollar ve Sultan Baybars arasında dostane veyahut hasmane ilişkilerin ne düzeyde ilerlediğidir. Türk tarihinin önemli ve başarılı sultanlarından birisi olan el-Melikü’z Zâhir Rükneddin Baybars 1260-1277 yılları arasında Memlük Devleti’nin sultanı olarak hüküm sürmüştür. Kendisi, Sultan Kutuz iktidarında meydana gelen Aynicâlût Savaşı’nda komutanlık yapmış ve Moğolları ağır bir mağlubiyete uğratmıştır. Bu olaydan sonra yıldızı parlayan Baybars, İslâm âleminin kurtarıcısı rolünü üstlenmiş, Moğollarla kıyasıya mücadelesinde başarılı olmuştur. Muînüddin Süleyman Pervane ve diğer devlet adamlarının çağrısı üzerine Anadolu’yu Moğol istilasından kurtarmak için harekete geçmiş, Elbistan Savaş’ında Moğolları ağır bir bozguna uğratmıştır. Bu çalışmada, başta kâtibi İbn Abdüzzâhir’in eseri olmak üzere Baybars dönemi tarihçilerinden yararlanıldığı gibi, çağdaş tarihçilerin eserlerine de müracaat edilmiştir. Ülkemizde Baybars ve Moğollar arasındaki diplomatik ilişkileri konu alan bazı çalışmalar olmakla birlikte daha kapsamlı yeni çalışmalara ihtiyaç vardır. Bu çalışmayla konuya mütevazi bir katkıda bulunma amaçlanmaktadır. Çalışmanın sonunda Baybars’ın başarılı siyaseti neticesinde İslâm âleminin kurtarıcı rolünü üstlendiği, Altın Orda ile dostane münasebetleri sayesinde İlhanlı Devletine karşı güçlü bir müttefik elde ettiği, Aynicâlût Savaşı sonrasında Moğolların ilerleyişini durdurduğu ve adı geçen savaşın neticeleri tespit edilmiştir.



Keywords

İslâm Tarihi, Memlük Devleti, İlhanlı Devleti, Altın Orda Devleti, Baybars


Kaynakça