Abstract


Border Paradox in the Complex Geography of the Turkic World: in the Case of the Kyrgyz Republic and the Uzbek Republic Enclave and Exlav Dead End

Yer küre üzerinde bin yıllaradır süregelen coğrafi ve jeopolitik sınır problemlerinin son yüz yıl içerisinde yaşandığı ve belki de dünya üzerinde ki sınır sorunlarının en belirgin olduğu coğrafya Türkistan coğrafyasıdır. Türkistan coğrafyası, Sovyetler Birliği'nin sınır politikalarının mağduriyetini ağır bir bilanço ile yaşamaktadır. Nihayetinde Tarım, toprak, su gibi temel ekonomik unsurların hayat bağlayıcılığı ya göz ardı edilerek ya da bilinçli bir şekilde karmaşıklığa sokularak yapılmıştır. Sınır belirleme operasyonları öyle hal almıştır ki söz konusu sınırların mahallelerden ve hatta evlerin arasından geçmesi, iki ülke arasında ki su paylaşımı, hayvancılığın yoğun olduğu yerlerde meraların kullanım hakkı gibi tartışmalar başta küçük gibi görünse de yerini daha büyük olaylara bırakmıştır. Öyle ki bölgede oldukça ciddi çatışmalara ve can kayıplarına yol açmıştır. Özellikle Kırgız Cumhuriyeti ve Özbek Cumhuriyeti örneğinde görüldüğü üzere, bağımsızlık sonrası dönemde iki ülke de sınır demarkasyonu tam anlamı ile sağlayamamışlardır. Bundan dolayı etnik-sınır sorunları ön plana çıkarmaktadır. Sınır sorunlarının nedeni, etnik gruplar, coğrafi engeller ve stratejik faktörler olabilir, ancak yanlış sınır politikaları da çatışmalara neden olmaktadır. Kırgız Cumhuriyeti ve Özbek Cumhuriyeti arasında yaşanan Anklav ve Eksklav sorunları iki kardeş ülke arasında ciddi bir karın ağrısıdır.



Keywords

Anahtar Kelimeler: Kırgız, Özbek, Sınır, SSCB, Anklav, Eksklav, Devlet, Ülke


Kaynakça