Abstract


On the /b-/ Observed in the Initial Syllable of the Words Bar/Bar- (Var/Var-) in the Gaziantep and Surrounding Dialects

Köktürk yazılı metinlerinde v sesine hiç rastlanmazken Eski Uygur Türkçesinden itibaren iç ve son seste b > v dönüşümü başlar. Bar, bar- ve bir- kelimelerindeki ön ses b- Köktürk, Uygur, Karahanlı, Harezm-Kıpçak, Çağatay Türkçelerinde ve bu çizginin devamı olan günümüz Türk lehçelerinde korunur. Eski Oğuz Türkçesinde bu kelimelerdeki b- ön sesi 13. yüzyıldan itibaren v- sesine değişmiş ve devam ederek Türkiye Türkçesi, Azerbaycan Türkçesi ve Gagavuz Türkçesi gibi Oğuz grubu Türk lehçelerinde var, var-, ver- şeklini korumuştur. Bu kelimeler yalnızca Oğuz grubu lehçelerinden Türkmen Türkçesinde bār, bar-, ber- şeklindedir. Türkiye Türkçesi ağızlarının Batı grubu ağızları içinde yer alan Gaziantep ve yöresi ağızlarında epeyce örnekte var, var- kelimelerinin ön sesinde b-‘li yani arkaik şekilleri olan bar, bar- kullanımlarına rastlanmıştır. Bildiride Oğuz grubundaki Türk lehçelerinden farklı ve arkaik bir özellik gösteren bu konu ele alınmış, ilgili örneklerin Gaziantep merkezi ve ilçelerindeki kullanımına örnekler verilmiş ve bu kullanımın sebebi irdelenerek bir değerlendirme yapılmıştır.



Keywords

Oğuz grubu Türk lehçeleri, Eski Oğuz Türkçesi, Gaziantep ili ağızları, ön ses b-


Kaynakça