Metaforlar; herhangi bir kavramla ilgili bakış açısı ve algı belirlemek için bilinçaltında yatan unsurları ortaya çıkarmak için kullanılmaktadır. Destanlar ise alt metninde birçok unsuru barındırmakla birlikte genellikle millî olma özellikleriyle ön plana çıkmakta ve milletin, toplumların ortak bilincini yansıtmaktadır. Bu çalışmada Türk Dünyası destanları metaforik algılar gözetilerek ele alınmıştır. Bu kapsamda Türk boylarına ait 95 destan metni çalışmanın örneklemini oluşturarak kardeş, kardeşlik kavramlarına ait metaforlar çözümlenmiş ve açıklanmıştır. Çalışmanın evreni Altay, Azerbaycan, Başkurt, Çuvaş, Gagavuz, Hakas, Karaçay-Malkar, Karakalpak, Kazak, Kırgız, Nogay, Özbek, Şor, Tatar, Tıva, Türkmen ve Uygur boylarından oluşmaktadır. Bu boylara ait 95 destan metninden kardeşlik metaforu içeren 88 destan metni örneklem olarak incelemeye konu olmuştur. Örneklemi oluşturan destan metinlerinde tespit edilen ve kardeşe yüklenen anlamlar ile onların metaforik algılarını ortaya koymayı amaçlayan bu çalışmada nitel araştırma desenlerinden fenomenoloji (olgubilim) yöntemi kullanılmıştır. Araştırma kapsamında veriler ikincil kaynaklar vasıtasıyla toplanarak anlamlı bulunan ve metafor içerdiği düşünülen unsurlar tespit edilmiş ve bulgular kısmında doğrudan ve dolaylı aktarımlarla sunulmuştur. Bu kapsamda kardeşlik kavramıyla ilgili toplamda 154 metaforik unsur tespit edilmiştir. Bu metaforlar arasında ilk sırayı 26 farklı destanda çeşitli özellikleriyle yer alan küçük kardeş metaforu oluşturmaktadır. Son sırada ise 2 farklı destanda yer alan kız kardeş metaforu bulunmaktadır.
Destan, Türk Dünyası, metafor, kardeşlik, algı.