BÜYÜK TÜRK SULTANI BAYBARS’IN MOĞOLLARA KARŞI MÜCADELESİ
(The Struggle of the Great Turkish Sultan Baybars against the Mongols )

Yazar : Beyza Nur ŞAM  Yılmaz ÇELİK  
Türü :
Baskı Yılı :
Sayı : 12
Sayfa : 611-620
    


Özet

The subject of our study is the evaluation of the struggle and relations between Sultan Baybars, whose real name was al-Malik al-Zâhir Rüknüddîn al-Sâlihî al-Bundukdârî (d. 676/1277), and the Mongol states of Ilkhanid and Golden Horde. The main problem we address in our study is the level of friendly or hostile relations between the Mongols and Sultan Baybars. One of the important and successful sultans of Turkish history, al-Malik al-Zâhir Rükneddin Baybars ruled as the sultan of the Mamluk State between 1260-1277. He was the commander of the Battle of Aynicâlût, which took place during the reign of Sultan Qutuz, and inflicted a heavy defeat on the Mongols. Baybars, whose star shone after this event, assumed the role of the saviour of the Islamic world and was successful in his fierce struggle against the Mongols. Upon the call of Muînüddin Süleyman Pervane and other statesmen, he took action to save Anatolia from the Mongol invasion and defeated the Mongols heavily in the Battle of Elbistan. In this study, historians of the Baybars period, especially the work of his clerk Ibn Abduzzāhir, were used, as well as the works of contemporary historians. Although there are some studies on the diplomatic relations between Baybars and the Mongols in Turkey, there is a need for more comprehensive studies. This study aims to make a modest contribution to the subject. At the end of the study, it is concluded that Baybars assumed the role of the saviour of the Islamic world as a result of his successful policy, gained a strong ally against the Ilkhanid State thanks to his friendly relations with the Golden Horde, stopped the advance of the Mongols after the Battle of Aynicâlût and the results of the aforementioned war were determined.



Anahtar Kelimeler

Islamic History, Mamluk State, Ilkhanid State, Golden Horde State, Baybars



Abstract

Çalışmamızın konusu, asıl adı el-Melikü’z-Zâhir Rüknüddîn es-Sâlihî el-Bundukdârî (ö. 676/1277) olan Sultan Baybars’ın Moğol Devletlerinden İlhanlı ve Altın Orda ile arasında vuku bulan mücadele ve münasebetlerinin değerlendirilmesidir. Çalışmamızda ele aldığımız ana problemimiz, Moğollar ve Sultan Baybars arasında dostane veyahut hasmane ilişkilerin ne düzeyde ilerlediğidir. Türk tarihinin önemli ve başarılı sultanlarından birisi olan el-Melikü’z Zâhir Rükneddin Baybars 1260-1277 yılları arasında Memlük Devleti’nin sultanı olarak hüküm sürmüştür. Kendisi, Sultan Kutuz iktidarında meydana gelen Aynicâlût Savaşı’nda komutanlık yapmış ve Moğolları ağır bir mağlubiyete uğratmıştır. Bu olaydan sonra yıldızı parlayan Baybars, İslâm âleminin kurtarıcısı rolünü üstlenmiş, Moğollarla kıyasıya mücadelesinde başarılı olmuştur. Muînüddin Süleyman Pervane ve diğer devlet adamlarının çağrısı üzerine Anadolu’yu Moğol istilasından kurtarmak için harekete geçmiş, Elbistan Savaş’ında Moğolları ağır bir bozguna uğratmıştır. Bu çalışmada, başta kâtibi İbn Abdüzzâhir’in eseri olmak üzere Baybars dönemi tarihçilerinden yararlanıldığı gibi, çağdaş tarihçilerin eserlerine de müracaat edilmiştir. Ülkemizde Baybars ve Moğollar arasındaki diplomatik ilişkileri konu alan bazı çalışmalar olmakla birlikte daha kapsamlı yeni çalışmalara ihtiyaç vardır. Bu çalışmayla konuya mütevazi bir katkıda bulunma amaçlanmaktadır. Çalışmanın sonunda Baybars’ın başarılı siyaseti neticesinde İslâm âleminin kurtarıcı rolünü üstlendiği, Altın Orda ile dostane münasebetleri sayesinde İlhanlı Devletine karşı güçlü bir müttefik elde ettiği, Aynicâlût Savaşı sonrasında Moğolların ilerleyişini durdurduğu ve adı geçen savaşın neticeleri tespit edilmiştir.



Keywords

İslâm Tarihi, Memlük Devleti, İlhanlı Devleti, Altın Orda Devleti, Baybars