EKONOMİK ÖZGÜRLÜĞÜN FİNANSAL GELİŞMEYE ETKİSİ: TÜRK CUMHURİYETLERİ ÖRNEĞİ
(The Impact of Economic Freedom on Financial Development: The Case of Turkic Republics )

Yazar : Mutlu Başaran ÖZTÜRK  Mehmet Sinan ÇELİK, Gökçe AVBAZ  
Türü :
Baskı Yılı :
Sayı : 12
Sayfa : 855-864
    


Özet

This study examines the impact of economic freedom on financial development in the Turkic Republics—Azerbaijan, Kyrgyzstan, Kazakhstan, Tajikistan, Turkey, Turkmenistan, and Uzbekistan—during the 2000–2024 period. Economic freedom is defined by free market conditions and the protection of property rights, while financial development is associated with the efficient functioning of banking and capital markets. Utilizing the Economic Freedom Index by the Heritage Foundation and the Financial Development Index (FDI), the analysis employs Panel VAR and Granger causality tests. The results indicate that components of economic freedom, such as the rule of law, government expenditures, and regulatory efficiency, significantly influence financial development. The findings highlight the necessity of strengthening legal frameworks and regulatory structures to enhance investor confidence and financial stability. This study underscores the critical role of economic freedom in the development of financial markets.

Anahtar Kelimeler

PanelAnalysis, Turkish Republics, Granger Test

Abstract

Bu çalışma, 2000-2024 döneminde Azerbaycan, Kırgızistan, Kazakistan, Tacikistan, Türkiye, Türkmenistan ve Özbekistan’dan oluşan Türk Cumhuriyetleri’nde ekonomik özgürlüğün finansal gelişme üzerindeki etkisini incelemektedir. Ekonomik özgürlük, serbest piyasa koşulları ve mülkiyet haklarının korunmasıyla tanımlanırken, finansal gelişme bankacılık ve sermaye piyasalarının etkin işlemesiyle ilişkilendirilmiştir. Heritage Vakfı’nın Ekonomik Özgürlük Endeksi ve Financial Development Index (FDI) kullanılarak yapılan analizlerde, Panel VAR ve Granger nedensellik testleri uygulanmıştır. Sonuçlar, hukukun üstünlüğü, devlet harcamaları ve düzenleyici verimlilik gibi ekonomik özgürlük bileşenlerinin finansal gelişmeyi anlamlı şekilde etkilediğini göstermektedir. Bulgular, yatırımcı güvenini artırmak ve finansal istikrarı sağlamak için hukuki reformların ve düzenleyici çerçevenin güçlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Çalışma, ekonomik özgürlüğün finansal piyasaların gelişiminde kritik bir faktör olduğunu vurgulamaktadır.

Keywords

PanelAnalizi, Türk Cumhuriyetleri, Granger Testi